*
Thấy
bác Tư xách cái giỏ đệm đi chợ để mua sắm đồ Tết,
thằng Hoàng từ trong bếp chạy ra sân nó đưa tay níu
cái giỏ rồi nói với bác Tư:
-Má đi chợ
nhớ mua đồ cho con mặc Tết nghe má, quần áo con cũ mèm hết
rồi, Tết mà không có đồ mới thì buồn lắm.
Nghe thằng
Hoàng nói vậy bác Tư lấy tay xoa lên đầu nó rồi bác nói:
-Má cũng
tính mua hà tiện chừa tiền để mua cho con một bộ đồ mặc
Tết, nhà mình nghèo nên thiếu trước hụt sau con ơi.
Nghe bác Tư
nói vậy, thằng Hoàng kéo bác Tư đi về phía căn buồng
bên trong nhà rồi nó nói:
-Má chờ
con một chút, con có cái này phụ với má mua đồ Tết nè.
Bác Tư ngạc
nhiên vô cùng, vì thằng Hoàng tuổi "ăn chưa no lo chưa tới"
thì nó lấy cái gì để phụ với mình mua đồ Tết nên bác
Tư hỏi nó:
-Hoàng nè,
con nói phụ với má là phụ cái gì, tiền bạc ở đâu con
có, cha chả có làm gì quấy hông mà có tiền (dậy) ông con?
Không trả
lời liền cho bác Tư, thằng Hoàng nhanh tay lật cái rương
bằng gỗ ra, nó khệ nệ ôm con heo đất để lên bàn rồi
nó hí hửng nói với bác Tư :
-Đây gia
tài của con nè, con không có mần gì bậy bạ đâu má ơi,
tiền ba cho con đi học, con không có xài con bỏ hết vô ống
heo, chắc cũng khá lắm rồi má.
Bác Tư ngạc
nhiên vô cùng, bác không ngờ thằng Hoàng lại biết để dành
tiền bằng cách này, bác kéo thằng Hoàng vào lòng và hôn
lên mái tóc của nó, rồi tự dưng đôi mắt bác đỏ hoe vì
xúc động, bác nói :
-Con giỏi
ghê má không ngờ con tập tính tốt này từ bao giờ, dậy
đó ông bà mình nói "tích tiểu thành đại" con thấy không,
giờ thì muốn mua gì cũng có tiền.
Thằng Hoàng
cười sung sướng vì được bác Tư khen một cách thật tình,
nó lấy cây búa đóng đinh của ba nó để đập con heo, bụp..bụp,
con heo vỡ toang rồi những đồng tiền xu, tiền cắc rơi đầy
trên nền xi măng văng ra tung tóe, Hoàng lấy hai tay lùa những
đồng tiền lại rồi bổng dưng gương mặt nó thất thần
vì toàn tiền cắc, tiền giấy thì không còn lấy một
tờ, trước tình trạng này nó thảng thốt kêu lên:
- Ủa sao
kỳ vậy cà, sao tiền lẻ không (dậy)? Tiền giấy không còn
tờ nào má ơi!
Bác Tư cũng
lấy làm lạ khi nghe thằng Hoàng nói như vậy, nhưng bán tín
bán nghi bác Tư gặng hỏi lại nó:
-Con có nhớ
cho kỹ là có bỏ tiền giấy vô con heo không, bây có nhớ
lộn không, nếu con bỏ tiền giấy vô đó thì làm sao mất
được .
Thằng Hoàng
tức tối nó nói cho bác Tư biết:
-Con có bỏ
tiền giấy (dô) rõ ràng, giấy hai mươi đồng, mười đồng,
năm đồng, đủ hết má ơi chưa kể giấy một và hai đồng
nữa, chắc chắn có ai (dô) nhà mình lấy tiền của con rồi.
Nghe thằng
Hoàng khai ra những tờ giấy bạc mười và hai mươi đồng,
bác Tư hết hồn và đánh dấu hỏi to tướng vì tiền đi
học mỗi ngày được giỏi lắm năm cắc bạc, thường thì
bác Tư trai cho nó chừng hai ba cắc thì lấy đâu ra thằng
Hoàng lại sở hữu các tờ giấy bạc có mệnh giá lớn
như vậy, một là thằng Hoàng lấy cắp của ai hoặc
làm chuyện mờ ám nào đó mới có số tiền lớn kia, bác
Tư bắt đầu truy vấn nó:
-Hoàng nè,
con nói thiệt cho má nghe, tiền đâu con có giấy mười đồng,
hai chục, bây khai mau nếu cố tình nói dóc má đánh tróc đít
luôn nghe chưa.
Nói rồi
bác Tư làm bộ giận dữ rút cây roi mây vắt bên vách lá
ở hông nhà, bác nhịp nhịp cây roi lên mặt bàn nghe chan chát
thấy phát ớn nhằm răn đe thằng Hoàng, thằng Hoàng không
ngờ vừa bị mất tiền vừa bị má mình nghi oan mình làm
điều bậy bạ gì đó mới có số tiền lớn kia, không muốn
má mình hiểu lầm nó khai ra tuốt tuồn tuột :
-Dạ thưa
má, sở dĩ con có những tờ tiền lớn kia là do ông Năm và
ông Bảy ở nhà Cô Ba bán quán cho con đó.
Bác Tư nghĩ
thằng Hoàng cố tình nói dóc để chạy tội và che giấu nguồn
gốc những tờ giấy bạc kia, bác Tư gầm gừ :
-Mắc chứng
gì ông Năm (dới) ông Bảy cho bây số tiền lớn kia, nói thiệt
liền không thôi ăn "bánh tét nhưn mây" nghe con.
Điềm tĩnh
vì thằng Hoàng biết rõ số tiền kia nó có được do nó "làm
công" cho hai ông hàng xóm, chớ nó nào có làm chuyện bậy
bạ đâu mà phải sợ sệt nên thằng Hoàng kể lể :
-Má ơi,
mấy lúc con với anh Cuộc Mù qua nhà cô Ba quán chơi thì ông
Năm với ông Bảy kêu con với anh Cuộc đấm lưng và bóp tay
bóp chân cho ông, rồi hai ông cho tiền tụi con, ban đầu hai
đứa con không dám lấy vì mỗi khi đến chơi tụi con nằm
lên bộ ván ngựa mát cả cái lưng, đã vậy cô Ba quán còn
cho bánh ăn chơi nữa, khi hai ông nhờ tụi con đấm bóp mà
lấy tiền coi sao đặng, nên con và anh Cuộc mù không lấy
tiền, ông Năm và ông Bảy giận nói nếu cho tiền không lấy
thì không cho qua nhà chơi nữa, ông Năm nói riết tụi con đành
lấy tiền rồi để dành thành ra nhiều lắm đó má.
Nghe thằng
Hoàng nói vậy bác Tư thở phào nhẹ nhõm, rồi bác tiếc nuối
:
-(Dậy) là
mất tiền thiệt rồi, ai cả gan vô nhà mình lấy tiền
của bây, mà cũng kỳ nếu trộm thì nó rinh luôn con heo mất
đất rồi, chứ mắc gì mà nó chừa lại cho bây tiền cắc
kia chứ.
Câu hỏi
lởn vởn trong đầu, của bác Tư và thằng Hoàng trùng khớp
với nhau, họ nghi vấn ba người có thể là thủ phạm, trong
đó gồm một người lớn và hai thằng nhóc tì trong xóm.
***
Bà Năm là người
mà hai má con bác Tư đặt nghi vấn nhắm tới, bà thường
ghé nhà bác Tư chơi, bà Năm cũng hoàn cảnh nghèo y như nhà
bác Tư, tuy vậy thỉnh thoảng bà Năm mang qua cho Bác Tư con
cá, trái bầu, tình nghĩa lối xóm chan hòa, những lần bà
Năm qua chơi lắm lúc thằng Hoàng lôi con Heo đất ra nhét
tiền vô trước mặt bà, bây giờ mất tiền thì bà Năm nằm
trong diện nghi vấn trong đầu nhà bác Tư cũng là điều hiển
nhiên, tuy có lòng nghi ngờ như vậy, nhưng bác Tư cũng áy
náy trong lòng bởi cái nghĩa cái tình của bà Năm dành cho
nhà mình trước sau thật gắn bó, người bị nghi vấn tiếp
theo là thằng Ngọc, cũng là người bạn thân tình với thằng
Hoàng vô cùng, vì mỗi khi chơi (búng thun), hoặc (tạt hình)
hai đứa hùn vốn với nhau, nhiều khi thua hết vốn thằng
Hoàng dẫn thằng Ngọc vô buồng nơi để cái rương gỗ, nó
lôi con heo đất ra để móc tiền đi mua dây thun hoặc hình
nên Ngọc nhà ta được có tên trong thành phần nghi ngờ "chôm"
tiền của thằng Hoàng, người còn lại là thằng Hướng,
người chót trong danh sách nghi ngờ trên, vì có lần chú Hai
"Cắc chú" đẩy xe cà rem đứng ngay chỗ cả đám đang chơi
"tạt lon", lúc này trời nắng gay gắt nên Hoàng nhà ta thèm
cây cà rem đậu xanh của chú Hai bán, nó rủ rê thằng Hướng
vô nhà lấy tiền, cũng con heo đất đó, vậy mà hôm ấy thằng
Hoàng móc hoài mà chẳng có xu nào rớt ra, thằng Hướng bày
cách cho thằng Hoàng lấy cây nhíp nhổ râu của bácTư
trai ra để thò vô cái khe trên lưng con heo kẹp tiền móc ra
dễ ẹt, vì lẽ này cho nên thằng Hướng dính vô vụ mất
trộm tiền của thằng Hoàng là điều khó mà chối cãi.
Nghi ngờ
như vậy nhưng muốn mở lời hỏi han thì bác Tư rất e ngại,
bác nghĩ hỏi thẳng quá thì mất lòng, còn chọn cách nói
xa nói gần nhiều khi bà Năm và hai thằng nhóc kia không hiểu,
sau khi phân vân so tính thiệt hơn bác Tư chọn cách nói gần
nói xa để "Điều tra" vụ này.
Hăm ba tháng
chạp chợ búa làng quê bắt đầu chộn rộn, phía ngoài đường
lộ những chiếc xe bò, xe ngựa chở đồ hàng bông, rau cải,
hoa quả, từ trong vườn ra chợ, con đường đất đỏ trước
nhà thằng Hoàng suốt đêm nghe tiếng xe bò xe ngựa qua lại
liên hồi, tiếng "cút kít " cú bánh xe hòa lẫn tiếng leng
keng của mấy cái chuông treo trên cổ con bò con ngựa lúc nào
cũng khua vang, đã vậy thỉnh thoảng tiếng của những ông
điều khiển xe bò xe ngựa, vang lên cùng tiếng roi đánh chan
chát trên lưng các con vật này.
Các bà các
cô người "Di cư" gánh những gánh rau muống cao nghệu họ
đi thoan thoát trong đêm sương, tiếng chiếc đòn gánh và hai
chiếc gióng ở hai đầu kêu kẽo kẹt theo nhịp bước chân
của họ, những âm thanh ấy tạo nên sự hối hả của mọi
người làm cho các gia đình sống ven con đường phải thức
sớm để lo những việc cho ngày tết.
Tình cờ
gặp nhau ở đầu xóm, bác Tư thấy bà Năm cầm cây đèn hột
vịt từ trong hẻm trờ tới, bác Tư bắt chuyện:
-Chị Năm
cũng đi chợ sớm há, tui cũng đi chợ nè, chị gửi cây đèn
cho nhà ông Hai đi, từ đây ra chợ cũng gần sáng rồi, chị
cầm theo mắc công lắm, có gì tui nắm tay dẫn chị đi cho.
Trên đường
ra chợ, bác Tư hỏi dò về con heo đất, bác Tư kể lể thằng
Hoàng bày đặt nuôi heo đất mần chi, tiền không có xài mà
bày đặt dành dụm chi cho mắc công, nghe bác Tư đả phá việc
nuôi heo đất, bà Năm lên tiếng:
-í cháu nó
mần dậy tốt chứ chị Tư, kệ nó thằng Hoàng bỏ nhiêu
hay nhiêu chị ơi, thằng Thành nhà tui nó không được cái
tánh như cháu Hoàng đâu, có nhiêu tiền nó thồn hết (dô)
họng hà chị.
Rồi vô tình
bà Năm hỏi tiếp:
-Cháu nó
nuôi heo được lâu mau rồi chị, chắc bộn bạc há.
Sẳn dịp
bác Tư "xổ" luôn :
- Nó mới
đập heo hôm qua đó chị Năm, chèn ơi nó thấy heo toàn bạc
cắc không hà, thằng Hoàng nó nhét tiền giấy (dô) cũng bộn,
(dậy) mà đập ra không còn một tờ.
Bà Năm nghe
vậy bà nói ngay:
-Chèn mẹc ơi,
(dậy) là có cái quân nào nhám nhúa tay chưn "ẳm" tiền của
thằng Hoàng rồi, cái thứ gì bất nhơn quá dậy cà.
Nghe bà Năm
rủa xả tên "Đạo chích" nào đó quá mạng, bà Tư nghĩ chẳng
phải bà Năm là thủ phạm, vì nếu bà Năm có lòng tham thì
chẳng lẽ bà tự chửi mình hay sao, nghĩ vậy bác Tư thấy
nhẹ lòng vì bà Năm được loại ra khỏi vòng nghi vấn này...
Đêm giao
thừa, bà Tư cũng gói được vài đòn bánh tét, bà bắt nồi
bánh trên mấy cục gạch làm ông Táo trước sân nhà, bà Tư
nổi
lửa lên, ánh lửa cháy bập bùng bên cái không khí se se lạnh
của đêm trừ tịch, thằng Ngọc, thằng Hướng , thằng Hoàng
xúm xít quanh nồi bánh, bà Tư vừa canh lửa vừa hỏi dò hai
thằng nhóc kia vụ con heo đất của thằng Hoàng, hai thằng
nhóc thề bán mạng tụi nó chẳng bao giờ lấy cắp tiền
của Hoàng vì biết nhà Hoàng nghèo đồng cảnh ngộ với mình
thì lòng dạ nào ăn cắp tiền của bạn..
Vậy là
số tiền giấy của thằng Hoàng "ra đi" không hẹn ngày trở
lại, tên trộm vô hình nào đó cao tay ấn không để lại
dấu vết gì khiến cho việc "Điều tra" của bác Tư đi vào
bế tắc .
Bác Tư quan
niệm với câu lầm thầm :
"Thôi thì
của đi thay người, ai mà lấy tiền của thằng Hoàng mình
chắc họ cũng khỗ cực như mình nên mới mượn tạm"
Bác Tư cho
rằng việc gì cũng có nhân quả, gieo nhân nào thì gặt quả
nấy vì bác Tư thường nghe sư bà ở tịnh thất gần nhà
rao giảng như vậy, bác Tư thanh thản trong lòng kêu thằng
Hoàng đem trái dưa hấu nhỏ cắt ra cho lũ nhóc ăn lấy hên
để bước qua năm mới ....
***
Ông Hướng
treo dây pháo dài gần hai trước trên (ban công) nhà mình, tiếng
pháo nhà ông nổ vang cả góc phố, sắp đến giao thừa chuẩn
bị dọn bàn thiên ngoài trời để cúng, chợt ông thấy dáng
của ai y như ông Hoàng, chừng nhìn kỹ đúng là ông Hoàng
bạn chí cốt ngày xưa đã xa cách mấy mươi năm giờ mới
gặp.
Mời bạn
vô nhà , bên tách trà thơm, bên bánh mức ngon ngọt ông Hướng
thiết đãi bạn mình chu đáo, hỏi han hoàn cảnh thì ông Hoàng
cho biết từ khi đi vùng Kinh tế mới, đến nơi sơn lâm chướng
khí đời sống kham khổ nên một thời gian sau hai bác Tư lần
lượt qua đời, còn lại một mình Hoàng cố gắng làm lụng
sống đắp đổi qua ngày, gần tết sau mấy mươi năm xa cách,
tiềm thức thúc đẩy Hoàng quay về xóm cũ, vật đổi sao
dời làng xóm người cũ không còn được lại bao nhiêu người,
phần đông người từ phía miền ngoài di dân về nhiều nên
lạ hoắc lạ huơ.
Gửi cho bạn
một ít tiền để gọi là quà tết, Hoàng quay lại vùng Kinh
tế mới sinh sống, ông Hướng từ lúc biết hoàn cảnh thằng
bạn thời con nít của mình đang lâm vào hoàn cảnh khốn khó
nên ....
***
Ông Hướng
xuống xe đò, theo chỉ dẩn của ông Hoàng nên sau một hồi
hỏi thăm người dân họ cũng chỉ ra được nhà ông Hoàng,
được chú em nhỏ cho quá giang nên ông Hướng không phải
lội bộ vô đến nhà ông Hoàng, sau khi lên mấy đoạn dốc,
xuống một vài khe suối ông Hướng đến "căn nhà" của
ông Hoàng, nghe tiếng kêu ông Hoàng tất tả chạy ra sân đón
thằng bạn ngày xưa đến sơn lâm cùng cốc để thăm mình,
đôi bạn mừng mừng tủi tủi khi nhắc lại chuyện ngày xưa
trong xóm nghèo, mấy mươi năm qua tình cảm họ vẫn như ngày
nào, sau một hồi cơm nước đạm bạc, hai bạn già ra ngoài
sân ngồi uống trà nơi cái bàn làm bằng tre nứa, ông Hướng
bổng nhắc lại con heo đất của ông Hoàng, sau khi dò hỏi
kỹ lưỡng xem ông Hoàng và bác Tư có tìm ra chút manh mối
nào không, ông Hướng nghe ông Hoàng nói :
-Trời đất,
chuyện lâu lắc dậy mà ông còn nhớ nữa hả, mất tiền
tui ấm ức lắm chứ, nhưng má tui nói thôi kệ con ơi của
đi thay người, mình còn đôi bàn tay mình sẽ làm lụng có
tiền lại thôi, nghe má khuyên dậy tui cũng nguôi ngoai và quên
phức lâu lắm rồi .
Ông Hướng thở
hắt ra một cái thật nhẹ ông trả lời:
-Chèn ơi,
cũng là kỷ niệm đáng nhớ đó ông ơi, bác Tư hỏi tui (dới)
thằng ngọc (dụ) này, tui áy náy ghê luôn, lúc đó tui
cố làm ra vẻ (dô can) mà bác Tư cũng tin nữa.
Hớp ngụm
nước trà, rồi đưa mắt nhìn lên bầu trời thấy vài vì
sao lấp lánh trên không, hít thật mạnh vào buồng phổi làn
không khí trong lành của bầu trời đêm miền sơn cước, ông
Hướng khẽ nói:
-Hoàng nè,
hôm nay mình cố tình lên đây (dới) ông là ( dì)...
Nghe ông Hướng
nói lấp lửng, nóng ruột vì biết bạn mình sắp nói ra điều
gì hệ trọng, ông Hoàng thúc giục :
-Có gì ông
ông cứ nói đi, ai ăn thịt ăn cá ông đâu mà ông sợ:
Nghe đến
đây, tự dưng hai hàng nước mắt rươm rướm ông Hướng
nói:
-Tui lấy
tiền trong con heo đất của ông ngày xưa chứ ai, tui không
dám nhận đã (dậy) còn để thằng Ngọc (dà) bà Năm mang
tiếng nữa, mà tui nói dóc cũng có căn lắm nên bác Tư
tin hà rầm.
Đến đây
thì ông Hoàng cười nhẹ với bạn mình, ông vỗ vai ông Hướng
rồi nói:
-Chuyện nhỏ
này tui bỏ qua và quên nó lâu rồi, thôi thì ông nói ra nên
tui mới nói nha. Má tui biết ông lấy tiền tui chứ đâu, ban
đầu tui tính đòi ông dữ lắm, nhưng má nói, thôi con thằng
Hướng nó cũng là bạn tốt, nhiều khi nó cần tiền làm gì
đó nên nó lấy của con, coi như nó mượn của con đó, nó
không trả lại cho con thì sau này cũng có người khác cho con
thứ khác.
Nghe xong ông
Hướng ngạc nhiên rồi hỏi :
- Trời, mà
sao bác Tư biết hay (dậy):
Ông Hoàng
kể tiếp:
-Chắc bữa
lấy tiền ống heo tui ông cũng không bình tĩnh, ông để lại
một vật chứng tố cáo mình mà ông chẳng hay, má tui thấy
ông để quên lại nên biết ngay là ông.
Ông Hướng
hỏi tiếp:
- Là vật
gì :
Ông Hoàng
chậm rãi kể:
- Ba tui cho
ông cái Bông vụ (xà beng) giống cái của tui, có điều trước
khi cho ông má tui nói phải sơn cái chấm trên đầu Bông vụ
cho khác màu, để lúc hai đứa chơi chung biết màu mà phân
biệt, cái của ông màu vàng, tui màu xanh, hôm đó ổng để
quên kế bên con heo đất của tui, má tui bả có máu thám tử
bả đoán ngay chóc luôn.
Đến đây
thì thật sự ông Hướng hoàn toàn kính phục tài năng bà
đức độ của bác Tư gái, ông Hướng móc trong túi cái bao
thơ dầy cộp đưa cho ông Hoàng, rồi ông nói tha thiết:
-Hoàng nè,
đây là số tiền tui coi như bù đắp lại lỗi lầm của tui
khi còn thơ dại, ông nhận cho tui (dui), tui dự tính từ lâu
rồi hôm nay mới có dịp thực hiện.
Nói xong ông
Hướng ôm chầm ông Hoàng ghì chặt vào mình hệt như hai anh
em ruột thịt sau bao ngày xa cách...
***
Trước
mộ phần hai bác Tư, ông Hướng và ông Hoàng thắp nhang cung
kính khấn vái, ông thì ăn năn xin tha thứ lỗi lầm, ông thì
xin ba má cho mình kết nghĩa anh em suốt đời với người bạn
cố tri ngày xưa. Làn khói mong manh bay nhẹ trong gió, tàn nhang
uốn cong queo như thể hai bác Tư mãn nguyện và chấp nhận
điều cầu xin của hai "trẻ".
Bất chợt
hai cánh bướm nhỏ vờn bay quanh mộ phần của hai Bác Tư
khiến cho hai ông bạn già càng tin tưởng rằng cha mẹ mình
đã chứng cho lời cầu nguyện kia bà họ mượn đôi bướm
ngầm báo cho họ biết điều tốt đẹp kia .
Lại một
cái Tết sắp về trên quê hương, hai ông bạn già lại có
dịp gặp nhau để hàn huyên tâm sự, ông Hướng tậu sẳn
con heo đất thật bự, nó được sơn và dát vàng, ông bỏ
vô đó những tờ giấy bạc mới tinh để tặng cho ông bạn
mình, tuy co heo này nhẹ hổng nhưng nó rất "nặng" để ghi
dấu lại những ngày xưa thân ái, tuy ai cũng nghèo nhưng tình
nghĩa lúc nào cũng sâu nặng vô phương.
Hai
Hùng SG
Những ngày
cuối cùng 2018
|